تیرها و کلافها از اصلیترین بخشهای اسکلت بتنی هستند؛ اعضایی که نقش ارتباطدهنده و انتقالدهنده بار بین ستونها و دیوارهای برشی را بر عهده دارند. اگر تیرها بهدرستی آرماتوربندی نشوند، سازه در برابر بارهای ثقلی و جانبی دچار ضعف میشود و حتی ممکن است رفتار لرزهای مناسبی نداشته باشد.
در این مطلب تلاش میکنیم تمام نکات مهم آرماتوربندی تیر و کلافها را بهصورت دقیق و کاربردی بررسی کنیم. همچنین، به نقش مجموعه سابینو در اجرای صحیح این بخش اشاره خواهیم کرد تا دیدی واقعی از روند اجرای استاندارد به شما بدهیم. مجموعه سابینو بهترین ارائه دهنده خدمات آرماتوربندی در تهران می باشد که میتوانید برای کسب اطلاعات بیشتر با این مجموعه تماس بگیرید.
آرماتوربندی تیر یعنی چه؟
آرماتوربندی تیر شامل چیدمان میلگردهای کششی، فشاری، تقویتی و خاموتها طبق نقشههای سازه است. تیرها به دلیل تحمل لنگر خمشی بالا، نسبت به سایر اجزای اسکلت نیاز به دقت بیشتر در اجرای میلگردهای کششی دارند.
این میلگردها معمولاً در بخش پایین تیر قرار میگیرند و وظیفه مقابله با کشش ناشی از خمش را دارند.
چرا آرماتوربندی تیر اهمیت حیاتی دارد؟
دلایل اهمیت اجرای اصولی تیرها عبارت است از:
- انتقال بار بین ستونها
- کنترل خمش و برش
- جلوگیری از ترکهای خمشی
- تأمین شکلپذیری لازم در زلزله
- جلوگیری از جوشخوردگی و شکست موضعی
تیرها به نوعی شُریانهای سازه هستند و کیفیت آرماتور آنها مستقیماً بر مقاومت کلی ساختمان اثر میگذارد.
اجزای اصلی آرماتور تیر
آرماتور تیر معمولاً شامل موارد زیر است:
۱. میلگردهای کششی
در پایین تیر قرار میگیرند و بیشترین سهم در تحمل لنگر دارند.
۲. میلگردهای فشاری
در بالای تیر قرار میگیرند و به پایداری مقطع کمک میکنند.
۳. میلگردهای تقویتی
در دهانههای حساس، کنجها یا محلهای اعمال لنگرهای بزرگ بهکار میروند.
۴. خاموتها
نقش اصلی خاموت، کنترل نیروهای برشی و جلوگیری از کمانش میلگردهای کششی است. مجموعه سابینو در اجرای خاموتها همیشه فاصلهگذاری استاندارد و خم صحیح را رعایت میکند تا تیر در برابر برش جانبی مقاوم باشد.
مراحل آرماتوربندی تیر
آرماتوربندی تیر باید گامبهگام، دقیق و مطابق نقشه انجام شود. روند صحیح اجرا به این صورت است:
مرحله ۱: بستن قفسه اصلی
ابتدا میلگردهای کششی و فشاری در جای خود قرار گرفته و با سیمهای مناسب به هم بسته میشوند.
مرحله ۲: اجرای خاموتها
خاموتها از یک سمت وارد شده و بهصورت پیاپی تا انتهای قفسه نصب میشوند. رعایت گام خاموت در ناحیههای مختلف تیر اهمیت زیادی دارد.
مرحله ۳: نصب تقویتیها
در نزدیکی تکیهگاهها، تقویتیهای بالایی و پایینی باید طبق نقشه اضافه شوند تا مقاومت کافی در برابر لنگرهای زیاد تأمین شود.
مرحله ۴: کنترل کاور
اسپیسرها باید بهصورت یکنواخت زیر قفسه قرار گیرند تا کاور بتن دقیقاً برابر نقشه باشد.
مرحله ۵: جلوگیری از جابجایی هنگام بتنریزی
در پروژههایی که توسط سابینو انجام میشود، قفسه تیر توسط نگهدارندههای مخصوص مهار میشود تا در هنگام ویبره بتن تغییر شکل ندهد.
آرماتوربندی کلافها
کلافها معمولاً در فونداسیون یا روی دیوارهای محیطی بهکار میروند و نقش انتقال بارهای جانبی، جلوگیری از باز شدن ترکها و یکپارچه نگه داشتن سازه را دارند. در اجرای کلافها رعایت موارد زیر ضروری است:
- استفاده از میلگردهای طولی با قطر مناسب
- خاموتگذاری با گام واقعی و نه چشمی
- استفاده از اسپیسر برای حفظ کاور
- اجرای مهاری صحیح در گوشهها
مجموعه سابینو اجرای آرماتوربندی کلافها را با دقت کامل و مطابق آییننامه انجام میدهد تا خطری متوجه سازه نشود.
نکات مهم در آرماتوربندی تیر و کلافها
✔ ۱. جلوگیری از استفاده از میلگردهای آسیبدیده
میلگردهای تابیده یا زنگخورده عملکرد تیر را ضعیف میکنند.
✔ ۲. بستن کامل گرهها
گرههای شل باعث جابجایی میلگرد در بتنریزی میشود.
✔ ۳. رعایت دقیق طول مهاری
مهار ناکافی یکی از علتهای اصلی ترکخوردگی تیر است.
✔ ۴. کنترل نقشهها قبل از اجرا
کوچکترین اشتباه در تشخیص محل تقویتیها باعث شکست تیر در آزمون بار میشود.
اشتباهات رایج آرماتوربندی تیر
این خطاها بیشترین آسیب را به سازه میزنند:
- خاموت با خم غیراستاندارد
- کاهش غیرمجاز کاور
- عدم رعایت تقویتیهای دو سر تیر
- استفاده از وصلههای غیر استاندارد
- مهار نکردن قفسه و جابجایی در بتنریزی
این مشکلات زمانی بهوجود میآیند که کار به افراد غیرمتخصص سپرده شود. سابینو در پروژههای خود با کنترل چندمرحلهای مانع از بروز چنین خطاهایی میشود.
اجرای آرماتوربندی تیر و کلافها توسط مجموعه سابینو
مجموعه سابینو اجرای تخصصی آرماتوربندی تیر و کلافها را با نیروهای باتجربه و طبق ضوابط آییننامه انجام میدهد.
علاوه بر این فعالیت، مجموعه شما قادر است در مراحل بعدی نیز همراه پروژه باشد و خدماتی مانند: خدمات آرماتور بندی، خدمات بتن ریزی، کفسابی بتن را به شکل کامل و یکپارچه ارائه دهد تا همه مراحل ساخت با یک استاندارد مشخص اجرا شود.



